Excursie

Informatie over de jaarlijkse excursie

Dagexcursie naar DIFFER, Eindhoven

In het vorige lezingen seizoen stond zijn lezing al gepland en dit seizoen krijgt prof. Richard van de Sanden een nieuwe kans op 15 maart 2021 om te praten over de rol van duurzame chemie in een CO2 neutrale infrastructuur in 2050. Hij is verbonden aan het in Eindhoven gevestigde energie onderzoeksinstituut DIFFER, waar we welkom zijn voor een dagexcursie. Alleen, door de corona pandemie is het even afwachten wanneer dat kan. Traditiegetrouw vindt de excursie in het najaar plaats, maar misschien moet het wat uitgesteld worden. De bedoeling is in ieder geval om met een touringcar naar Eindhoven te gaan en daar lezingen en een rondleiding te krijgen bij DIFFER.
Bij DIFFER vindt zeer geavanceerd onderzoek plaats ten dienste van o.a. het ITER project, een kernfusie reactor. De extreme omstandigheden van een kernfusie reactor worden hier gesimuleerd teneinde geschikte materialen te ontwikkelen die deze omstandigheden kunnen doorstaan. Maar er is veel meer te zien, kijk voor meer informatie op https://www.differ.nl/.
Via de website, op lezingavonden en via email wordt nieuws over de excursie, inschrijving, enz tijdig bekend gemaakt.

 

 


Links: De Magnum-PSI test materiaal voor wanden van de kernfusiecentrale ITER. Rechts: overzicht van de Magnum-PSI installatie met een verbinding naar DIFFER's Ion Beam Facility (rechtsonder).

Excursie naar het VIRGO gravitatiegolven lab nabij Pisa, Italië

Er is een unieke kans voor Diligentia leden om in het najaar 2020 (oktober of november) een eendaags bezoek te brengen aan de VIRGO gravitatiegolven meetopstelling nabij Pisa in Italië. Op de nader te bepalen datum meldt u zich 's morgens bij de ingang. Dat betekent dat u zelf vrij bent om te reizen en te verblijven zoals u wilt. Een mogelijke suggestie is om te vliegen vanaf Schiphol of vanaf Eindhoven op de dag voor de excursie en terug te keren de dag erna. De vliegtijden zijn heel gunstig (midden overdag) en de prijzen zijn laag. Er zijn voldoende hotels in de omgeving en desgewenst kunt u met vrienden een huurauto nemen om lokaal gemakkelijk en goedkoop te reizen.
De spreker van 20 januari over dit onderwerp, prof. Jo van den Brand, begeleidt ons. Het is nu als eerste van belang om te weten hoeveel serieuze belangstelling er is. Wij denken dat we voor een geslaagde excursie tussen de 10 en 40 deelnemers moeten rekenen. Met minder deelnemers zal het waarschijnlijk niet doorgaan.
U kunt met onderstaand formulier uw serieuze interesse aan ons doorgeven. Aan de hand daarvan, bij voldoende belangstelling, gaan we organiseren, een datum afspreken, programma invullen, enz. enz. Daarover worden de belangstellenden via email op de hoogte gehouden. Als u een introducé wilt meenemen, vermeld dat dan.

Uw naam (verplicht)

Uw email (verplicht)

Ik heb interesse in de excursie naar Virgo en wil graag op de hoogte gehouden worden via email. Ik besef dat er nog onzekerheden zijn, maar als die naar tevredenheid zijn ingevuld, ga ik zeker mee.
Eventuele toelichting:

 
 

 
 

Verslag van de Diligentia excursie naar de Studieverzameling Elektrotechniek in Delft

Op maandag 25 november 2019 heeft een groep van 40 Diligentia leden een bezoek gebracht aan de TU Delft, in het bijzonder aan de studieverzameling elektrotechniek die in de kelder van het gelijknamige gebouw is ondergebracht op een vloeroppervlak van 2000 m2. Het bezoek begon ’s morgens met een kop koffie in een collegezaal bij de 3mE, voor velen beter bekend als de faculteit werktuigbouwkunde. Prof. Lou van der Sluis gaf een prachtig college over de geschiedenis van de elektrotechniek. Grote natuurkundige namen kwamen voorbij, zoals Volta, Faraday, Ampère, Henry en Lenz. Zij behoorden tot de grondleggers van de wetten van de elektriciteit. Later kwamen daar Maxwell, Hertz en Marconi bij en breidde de elektrotechniek zich uit naar communicatie en ontstond de elektronica. De lezing ging vergezeld van een aantal animaties waarin de fysica achter de formules op duidelijke wijze werd uitgelegd. Iets wat bij de wetten van Maxwell over het elektromagnetisme geen overbodige luxe is.

Vervolgens kreeg Han Geijp, beheerder en initiatiefnemer van de huidige studieverzameling het woord. Hij vertelde over de geschiedenis van het gebouw voor Elektrotechniek en het ontstaan van de studieverzameling. De basis van de studieverzameling is niet erg robuust, meermalen werd zij in haar bestaan bedreigd. Bij de discussie kwam de vraag naar voren of er niet een vastere basis gevonden moest worden in de vorm van een Nederlands elektrotechniek museum. Deelnemers waren de mening toegedaan dat het bestuur van Diligentia hier een rol in zou kunnen spelen, door kontakten in hun netwerk aan te spreken.

De inmiddels gearriveerde lunchpakketten luidden een pauze in waarin ieder de gelegenheid had om op eigen gelegenheid de omgeving te verkennen en behalve de bedrijfsrestaurants ook wat van de TU gebouwen te zien.

Om 13.00 uur hergroepeerden we ons in de studieverzameling. Er waren diverse vrijwilligers aanwezig die met groot enthousiasme vertelden over de aanwezige instrumenten, componenten, enzovoort.

Een van de vrijwilligers, Kees Pronk, is ook Diligentialid en hield een lezing (zie foto) over de Hammer, een analoge rekenmachine uit de jaren 50 van de vorige eeuw, specifiek voor het ontwerpen van antennes, een taak die vandaag de dag met gemak op een PC kan worden uitgevoerd. Het apparaat werd zo genoemd naar zijn ontwerper, ir. J.A. Hammer.

Een van de rondleidingen ging langs apparatuur in de categorie computers en informatica. Prof. Willem van der Poel (93 jaar) gaf uitleg over zijn eerste zelfgebouwde computer, de Testudo (schildpad). Zo genoemd omdat hij, uitgevoerd met relais een heel lage klokfrequentie had en dus zeer traag rekende. De Zebra (Zeer eenvoudige binaire rekenautomaat) werkte met elektronenbuizen en was al wat sneller, Heel betrouwbaar waren die eerste computers nog niet. Regelmatig viel er een elektronenbuis uit. “Reken er maar niet op.” stond er ooit als waarschuwing bij. Spoedig kwamen er opvolgers van Philips, IBM en PDP en niet te vergeten de X1 computer van Elektrologica, destijds een uitstekende volledig getransistoriseerde Nederlandse computer. Ook werd er bij de rondleiding één van de eerste telefooncentrales gedemonstreerd die volledig met relaissystemen werkte.

Een andere interessante rondleiding betrof “schakelen op tijd” en werd gegeven door Rob Timmermans. Deze ging langs de werking en de ontwikkeling van schakelklokken, moederklokken en dochters. De vervolmaking van het slingeruurwerk leidde tot klokken waarvan de afwijking slechts enkele seconden per jaar was. Ze werden gebruikt voor alles wat op tijd gaat, van de spoorwegen tot de telefoonimpulstellers.

Een derde rondleiding betrof de ontwikkeling van elektronenbuizen, waarvan een zeer grote collectie aanwezig is. Na de ontdekking van het elektron en de ontwikkeling van de gloeilamp werd de elektronenbuis min of meer toevallig uitgevonden en speelde vervolgens een zeer belangrijke rol in de elektronica.

Na de rondleidingen was er een afscheidsdrankje en voor wie nog niet genoeg gezien had, de mogelijkheid om op eigen gelegenheid verder rond te kijken.
Voor niet-deelnemers en degenen die nog meer geschiedenis willen opsnuiven: de studieverzameling in de kelder van het gebouw voor Elektrotechniek aan de Mekelweg 4 in Delft is iedere maandag te bezoeken vanaf 10 uur.

Peter Hoogeboom,
28/11/2019.